Artemis II առաքելությունը համարվում է ժամանակակից տիեզերական հետազոտության ամենակարևոր փուլերից մեկը։ Այն NASA-ի հավակնոտ Artemis ծրագրի մաս է, որի նպատակն է վերադարձնել մարդկանց Լուսին և հետագայում պատրաստվել դեպի Մարս առաքելություններին։ Եթե Artemis I առաքելությունը հաջողությամբ փորձարկեց Space Launch System (SLS) հրթիռը և Orion տիեզերանավը առանց անձնակազմի, ապա Artemis II-ը կլինի հաջորդ մեծ քայլը՝ մարդկանց ուղարկելով Լուսնի ուղղությամբ։
Այս առաքելությունը պարզապես խորհրդանշական վերադարձ չէ դեպի խորը տիեզերք․ այն կարևոր փորձնական թռիչք է, որի ընթացքում կստուգվեն համակարգերը, տեխնոլոգիաները և մարդու պատրաստվածությունը երկարատև տիեզերական ուղևորությունների համար։ Artemis II-ը հիմք կդառնա ապագա լուսնային վայրէջքների համար, այդ թվում՝ Artemis III առաքելության, որը նախատեսում է առաջին անգամ ավելի քան 50 տարվա ընթացքում մարդկանց իջեցնել Լուսնի մակերևույթին։
Ի՞նչ է Artemis II-ը
Artemis II-ը NASA-ի Artemis ծրագրի երկրորդ առաքելությունն է, որի նպատակն է ապահովել մարդու կայուն ներկայություն Լուսնի վրա և հետագայում պատրաստվել դեպի Մարս թռիչքներին։ Ի տարբերություն Artemis I-ի, որը առանց անձնակազմի էր, Artemis II-ը կկրի տիեզերագնացներ Orion տիեզերանավում։
Առաքելությունը նախատեսում է ուղեծիր, որը դուրս է գալիս Երկրի սահմաններից և անցնում Լուսնի շուրջ՝ հետո վերադառնալով Երկիր։ Այս ուղին, որը հայտնի է որպես «ազատ վերադարձի ուղեծիր», ապահովում է, որ տիեզերանավը կարող է վերադառնալ Երկիր նույնիսկ որոշակի տեխնիկական խնդիրների դեպքում։
Artemis II-ի հիմնական նպատակներն են՝
- Orion տիեզերանավի կենսապահովման համակարգերի փորձարկում
- Անձնակազմի աշխատանքի գնահատում խորը տիեզերքում
- Նավիգացիոն և կապի համակարգերի ստուգում
- SLS հրթիռի կարողությունների հաստատում մարդատար թռիչքի ժամանակ
Artemis II-ի անձնակազմը
NASA-ն ընտրել է փորձառու և բազմազան անձնակազմ այս առաքելության համար։ Առաքելությանը մասնակցում են ինչպես NASA-ի, այնպես էլ միջազգային գործընկերների տիեզերագնացներ, ինչը ընդգծում է ծրագրի գլոբալ բնույթը։
Անձնակազմը բաղկացած է չորս տիեզերագնացներից, որոնք ունեն տարբեր մասնագիտություններ՝ օդաչուներ, ինժեներներ և առաքելության մասնագետներ։ Նրանց թռիչքը կլինի առաջին դեպքը 1972 թվականից ի վեր, երբ մարդիկ դուրս կգան Երկրի ցածր ուղեծրից (Apollo 17-ից հետո)։
Այս առաքելությունը կարևոր է նաև ներկայացուցչական տեսանկյունից, քանի որ այն ներառում է առաջին կնոջը և առաջին գունավոր անձին, ովքեր կմեկնեն խորը տիեզերք։
Տիեզերանավը․ Orion և SLS
Artemis II առաքելության հիմքում ընկած են երկու կարևոր տեխնոլոգիաներ՝ Space Launch System (SLS) հրթիռը և Orion տիեզերանավը։
SLS-ը NASA-ի ստեղծած ամենահզոր հրթիռն է, որը նախատեսված է մեծ բեռներ և մարդկանց տեղափոխելու համար դեպի խորը տիեզերք։ Այն ապահովում է անհրաժեշտ ուժը՝ Երկրի ձգողական դաշտը հաղթահարելու համար։
Orion տիեզերանավը հատուկ նախագծված է մարդկանց տեղափոխելու համար Երկրի ուղեծրից դուրս։ Այն ունի առաջադեմ կենսապահովման համակարգեր, ճառագայթումից պաշտպանություն և երկարատև առաքելությունների համար անհրաժեշտ բոլոր հնարավորությունները։ Orion-ը նաև ունի անվտանգության համակարգեր, որոնք թույլ են տալիս արագ արձագանքել արտակարգ իրավիճակներին։
Առաքելության ընթացքը
Artemis II առաքելությունը կմեկնարկի Ֆլորիդայի Քենեդիի տիեզերական կենտրոնից։ Հրթիռի արձակումից հետո Orion-ը կմտնի ուղեծիր, ապա կուղարկվի դեպի Լուսին։
Առաքելության ընթացքում անձնակազմը կանցնի հազարավոր կիլոմետրեր՝ դուրս գալով Լուսնի սահմաններից և փորձարկելով համակարգերը իրական պայմաններում։ Նրանք կկատարեն տարբեր մանևրներ, ներառյալ ձեռքով կառավարում և համակարգերի ստուգում։
Առաքելությունը կտևի մոտ 10 օր, որի ընթացքում տիեզերագնացները կհանդիպեն խորը տիեզերքի պայմաններին՝ մեկուսացում, ճառագայթում և միկրոգրավիտացիա։
Լուսնի շրջապտույտից հետո Orion-ը կվերադառնա Երկիր՝ մտնելով մթնոլորտ մեծ արագությամբ և ի վերջո վայրէջք կատարելով օվկիանոսում։
Ինչու է Artemis II-ը կարևոր
Artemis II-ը պարզապես փորձնական առաքելություն չէ․ այն նոր դարաշրջանի սկիզբն է տիեզերական հետազոտության մեջ։ Այս առաքելությունից ստացված տվյալները կարևոր կլինեն ապագա լուսնային և երկարատև առաքելությունների համար։
Artemis ծրագրի հիմնական նպատակներից մեկը կայունությունն է։ Ի տարբերություն Apollo ծրագրի, որը կարճաժամկետ էր, Artemis-ը նախատեսում է երկարատև ներկայություն Լուսնի վրա՝ ներառյալ Lunar Gateway կայանի ստեղծումը, որը կօգնի աջակցել առաքելություններին։
Այս առաքելությունը թույլ կտա համոզվել, որ ապագա թռիչքները կլինեն անվտանգ և արդյունավետ։
Պատրաստվելով Artemis III-ին
Artemis II-ից հետո նախատեսվում է Artemis III առաքելությունը, որի նպատակն է մարդկանց իջեցնել Լուսնի մակերևույթին, հատկապես հարավային բևեռի շրջանում, որտեղ առկա է սառույց։
Artemis II-ը կարևոր դեր ունի այս նպատակին հասնելու համար, քանի որ այն թույլ կտա բացահայտել և լուծել հնարավոր խնդիրները նախքան իրական վայրէջքը։
Ավելի երկարաժամկետ հեռանկարում Artemis ծրագիրը հիմք է դառնում դեպի Մարս ուղևորությունների համար։
Նոր դարաշրջան
Artemis II առաքելությունը խորհրդանշում է մարդկության նոր քայլը դեպի տիեզերք։ Այն համադրում է Apollo ծրագրի փորձը և ժամանակակից տեխնոլոգիաները՝ ստեղծելով նոր հնարավորություններ։
Ավելի քան կես դար անց մարդիկ կրկին դուրս կգան Երկրի սահմաններից՝ բացելով նոր հորիզոններ գիտության և տեխնոլոգիայի համար։
Այս առաքելությունը ոչ միայն գիտական առաջընթաց է, այլ նաև ոգեշնչում է ապագա սերունդներին՝ ցույց տալով, թե ինչի կարող է հասնել մարդկությունը միասին աշխատելով։
